Borsa

Tarih: 19 Temmuz 2013

0

Türkiye’de Emtia Borsaları

Türkiye’de emtia alım – satım işlemleri ticaret odaları ve organize olmuş piyasalar ile birlikte yürütülmektedir. Emtia borsaları bölgelerin kendilerine özgü ve ünlenmiş tarımsal ürünlerinin işlem gördüğü yerler haline gelmiştir. Örnek vermek gerekirse; Adana ve İzmir’de bulunan pamuk borsaları emtia borsalarını temsil etmektedir ve illerde bulunan ticaret borsalarına bağlı olarak görev yapmaktadır.

Ülkemizdeki ticaret borsaları “Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) ile Odalar ve Borsalar Kanunu” çerçevesinde kurulmuş kamu tüzel kişiliğine sahip kurumlardır. Borsalar ilgili ürünlerin üreticileri ile alım – satım yapan gerçek veya tüzel kişileri bir araya getirmektedir. Aynı zamanda bu kişilerin ve üreticilerin borsaya kayıtlı olma zorunlulukları bulunmaktadır.

Ülkemizde emtia borsaları kapsamında işlem gören ürünler genellikle, hububat, bakliyat, yağlı tohumlar, hayvan yemi olan küspe, bitkisel ve hayvansal gıda ürünleri, kuru meyveler, orman ürünleri, tekstil hammaddeler ve canlı hayvandır. Ticaret borsaları yalnızca spot işlemleri yapmaktadır ve TOBB’a kayıtlı olan 133 adet ticaret borsası bulunmaktadır. Vadeli emtia işlemleri ise Vadeli İşlem ve Opsiyon Borsası’nda (VOB) yapılmaktadır.

VOB’da işlem gören emtialar ise pamuk ve buğday sözleşmeleridir. VOB 2005 yılında kurulmuştur ve emtia işlemleri dışında, hisse senedi endeksleri, faiz oranları ile dövize dayalı vadeli işlem sözleşmeleri de işlem görmektedir. Emtialar arasında en çok altın, buğday ve pamuğa dayalı vadeli işlem sözleşmeleri işlem görmektedir.

Vadeli İşlem ve Opsiyon Borsası’nda iki tür vadeli emtia sözleşmesi işlem görmektedir. Buğday vadeli işlem sözleşmeleri, pamuk vadeli işlem sözleşmeleri VOB’da işlem görmektedir. Buğday vadeli sözleşmelerde varlık türü “Anadolu kırmızı sert baz kalite buğday” ve bir sözleşmenin büyüklüğü 5000 kg.dir. Fiyatı ise TL cinsinden ve virgül sonrası 4 basamak halinde kote edilmektedir.

Pamuk vadeli işlem sözleşmelerinde dayanak varlık türü ise “Ege standart 1 baz kalite pamuk” ve bir sözleşmenin büyüklüğü 1000 kg.dir. Fiyatı TL cinsindendir ve virgülden son 3 basamak halinde kote edilmektedir.

Ülkemizde organize olmuş emtia borsalarına verilebilecek en güzel örnek ise İstanbul Altın Borsası’dır. İstanbul Altın Borsası 1995 yılında kurulmuştur ve 2013 yılı Nisan ayında tüzel kişiliğine son verilerek Borsa İstanbul çatısı altına girmiştir. İstanbul Altın Borsası’nda altın işlemleri dışında, gümüş, platin, döviz ve vadeli işlemlerde yapılmaktadır. Ülkemizde İstanbul Altın Borsası’nın tam anlamıyla faaliyete başlaması ile birlikte ülkemizdeki altın fiyatlarında dünya ile paralellik yakalanmıştır ve ithal edilen altınlarda belirli bir standart uygulanmaya başlamıştır.

Ülkemizde faaliyet gösteren bir emtia borsası da İstanbul Metal Borsası IMEX’tir. Üretilmekte olan metal, maden, mineral ve emtiaların küresel piyasalara arzını sağlamak, uluslararası alıcılar ile buluşmak amaçlanmıştır. Aynı zamanda Türkiye’nin zengin maden, mineral ve emtia varlığını uluslararası piyasa fiyatlarından dünya piyasalarına arz edilebilmesini kolaylaştırmak maksadıyla Troy Madencilik San. Ve Tic. AŞ. Broker ve ticari faaliyetleri kapsamında geliştirmiş olduğu, ödeme ve teslimatın Troy Madencilik San. Ve Tic AŞ garantisinde gerçekleştiren bir platformdur.

Paylaşmak Güzeldir...Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn



Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa Dön ↑